Norveç'te Çocuklara Sürekli "Aferin" Denmemesinin Sebebi | Klinik Psikolog Özge Özdemir Köz – Norveç
- Özge Özdemir Köz
- 11 Haz
- 2 dakikada okunur
Birçok ebeveyn çocuklarını motive etmek için sürekli över.
"Aferin."
"Harikasın."
"Mükemmelsin."
Kulağa son derece doğal geliyor, değil mi?
Ben de Norveç'e taşınmadan önce bunun çocukların özgüvenini artırdığını düşünürdüm.
Ancak Norveç'te yaşayan bir klinik psikolog ve henüz 3 yaşına bile gelmemiş ikiz çocuk annesi olarak, burada farklı bir yaklaşımın benimsendiğini gözlemledim.
Norveç anaokullarında ve okullarında öğretmenler genellikle sonuçtan çok sürece odaklanırlar.
Çocuk bir resim yaptığında:
"Ne güzel çizmişsin!" demekten ziyade,
"Bu resmi yaparken çok emek vermişsin."
"Uzun süre odaklanmayı başardın."
"Farklı renkler denemişsin."
gibi ifadeler kullanırlar.
Çocuk ağaca tırmandığında:
"Bravo!" demek yerine,
"Vazgeçmedin."
"Dengeni bulmak için uğraştın."
"Yukarı çıkmak için farklı yollar denedin."
derler.
İlk duyduğumda bu bana biraz garip gelmişti.
Fakat psikoloji literatürüne baktığımızda bunun çok güçlü bir nedeni olduğunu görüyoruz.
Çünkü sürekli sonuç odaklı övgü alan çocuklar zamanla başarıyı kendi değerlerinin bir göstergesi olarak algılayabilirler.
Başardıklarında kendilerini iyi hissederler.
Başaramadıklarında ise değersiz hissedebilirler.
Oysa süreç odaklı geri bildirim çocuğa çok farklı bir mesaj verir:
"Sen sadece başarılı olduğunda değil, çaba gösterdiğinde de değerlisin."
Psikolojide buna içsel motivasyon denir.
Yani çocuğun bir işi ödül almak, takdir edilmek veya başkalarını memnun etmek için değil; merak ettiği, sevdiği veya öğrenmek istediği için yapması.
Araştırmalar gösteriyor ki içsel motivasyonu güçlü çocuklar;
✔ Daha dayanıklı oluyor,
✔ Hata yapmaktan daha az korkuyor,
✔ Zor görevlerden kaçınmıyor,
✔ Uzun vadede daha başarılı oluyor.
Bugün ikizlerimi anaokulundan aldığımda üzerleri çamur içinde, saçları rüzgârdan dağılmış ve yanakları kıpkırmızı olabiliyor.
Ama öğretmenlerden duyduğum şey çoğu zaman şu oluyor:
"Bugün çok denedi."
"Pes etmedi."
"Arkadaşlarına yardım etti."
"Yeni bir şey keşfetti."
Belki de çocuklarımıza verebileceğimiz en değerli mesaj şudur:
Başarılarınla gurur duyuyoruz.
Ama seni değerli yapan şey sadece başarıların değil.
Gösterdiğin çaba, merakın ve yeniden deneme cesaretin de en az onlar kadar değerli.
Yorumlar